Þurfið þið að stytta stundir?
 |
Það mætti halda af leikskrá Óhapps! sem var frumsýnt í Þjóðleikhúsinu um síðustu helgi, að þar sé verið að fjalla um Kastljós Sjónvarpsins. Framan á henni eru langar og mjóar sneiðar af andlitum leikaranna eins og á auglýsingum Sjónvarpsins á eftirlætisefni sínu. En reyndar held ég að fremur sé verið að dissa líkið af NFS-sjónvarpsstöðinni í leikritinu en Kastljós eða Kiljan.
Óhapp! gerist öðrum þræði inni á afskaplega frjálslegri sjónvarpsstöð þar sem sjónvarpskokkurinn (Stefán Hallur Stefánsson) er að elda ljúffenga lambasteik handa gestum stöðvarinnar og starfsfólki hennar, þeim Rósu (Dóra Jóhannsdóttir), sem les sömu fréttina aftur og aftur með sinni sviplausu fréttamannsrödd eins og hún viti ekkert hvað hún er að segja, og Brynju (Elma Lísa Gunnarsdóttir) sem opinmynnt og eiturhress talar glaðlega við áhorfendur og gesti sína (en veit kannski ekkert betur hvað hún er að segja). Þarna er fátt skipulagt nema kaosið, og í rauninni verður ekki einu sinni ótrúlegt þegar verkfræðingurinn Halldór (Atli Rafn Sigurðarson) ráfar inn í beina útsendingu (það er jú allt í beinni) til að segja sína útgáfu af “óhappinu” sem verkið heitir eftir. Áður hafa bæði kona hans (Katla Margrét Þorgeirsdóttir) og vinur (og eljari), sjónvarpssálfræðingurinn Daníel (Kjartan Guðjónsson), fjallað um efnið á stöðinni. Þar er allt rætt og reifað endalaust á þennan dæmigerða yfirborðslega hátt sem einkennir sjónvarpsumræður
Óhapp! eftir Bjarna Jónsson tekur íslenskan samtíma föstum tökum (þó að NFS hafi farið eins og hún fór er hún vissulega góður fulltrúi íslensks samtíma), og það fer vel í litlu rými eins og Kassanum. Á einkar haganlegan hátt skapar Börkur Jónsson svið þar sem sjónvarpsstöðin frjálslega og heimili Halldórs og Jóhönnu skarast þannig að eldhús sjónvarpskokksins verður þegar verkast vill líka eldhúsið heima hjá hjónunum sem urðu fyrir “óhappinu”. Um leið er boðið upp á samfléttun veruleika og sýndarveruleika – sjónvarpið treðst inn í líf hjónanna eins og þau troða sér í sjónvarpið – og þessi troðningur nær hámarki í makalausu atriði í lok sýningarinnar. Fingraför Stefáns Jónssonar leikstjóra eru greinileg á Óhappi! og kannski óþarfi að nefna það að þið eigið ekki að missa af þessari sýningu.
Tveim dögum seinna var frumsýning á sviðinu undir Kassanum, því sem kallað er Kúlan, á barnaleikritinu Gott kvöld eftir Áslaugu Jónsdóttur. Þar tókust líka á veruleiki og sýndarveruleiki en í þetta sinn er það hugarheimur lítils stráks (Vignir Rafn Valþórsson) sem opnast og breiðir úr sér frammi fyrir áhorfendum. Strákur þarf að vera einn heima meðan pabbi (Baldur Trausti Hreinsson) sækir mömmu (Þórunn Erna Clausen) í vinnuna. Við sjáum á klukkunni á veggnum að hann er ekki í burtu nema tíu mínútur, en það getur tognað úr tíu mínútum ef maður er lítill og háttaður. Hugurinn er fljótur að hugsa upp gríðarlega margt sem gæti gerst. Ekki bætir úr skák hvað bangsi er óttaleg raggeit, verður skelfingu lostinn við það eitt að heyra orð eins og “hungurvofa” eða “hrekkjasvín”. Þá er eins gott að strákur sé staffírugur, huggi bangsa og mæti hverjum gesti með æ meira öryggi og jafnvel fögnuði þegar frá líður.
Því allir sem bangsi óttast að komi í heimsókn líta inn, líka Tímaþjófurinn, Letihaugurinn, Hávaðaseggurinn, Fýlupokinn og Leiðindaskjóðan, svo fáeinir séu taldir. Og allir fá þeir á sig nýstárlega mynd, annað hvort í lifandi líkama eða brúðu – nema hvort tveggja væri eins og í Tímaþjófnum. Það er ekki lítils virði að komast að því hvernig hann lítur út! Brúðurnar voru verk Helgu Arnalds og þær voru hver annarri frumlegri. Sú besta var hræðslupúkinn sem minnti á lítinn titrandi smeykan sjimpansa þar sem hann hjúfraði sig að stráknum. Andlitið á honum verður ógleymanlegt. Áslaug hannaði sjálf haganlegt sviðið og samdi söngtextana sem Sigurður Bjóla hefur samið bráðgóð lög við. Fyrirsögnin á þessum pistli er einmitt lína úr söng Tímaþjófsins. Þetta er einstaklega falleg og fagmannleg sýning eins og vænta má af leikstjóranum margreynda, Þórhalli Sigurðssyni.
Silja Aðalsteinsdóttir, Viðskiptablaðið 28. sept. 2007