Dagbók flettarans næstsíðustu viku janúar

30. janúar 2007 · Fært í Dagbók flettarans, Á líðandi stund 
Mugison – sérhæfir sig í vegamyndum.

Annar Breti var meira í fréttunum hér heima í vikunni sem leið – eða er Elton John ekki örugglega enskur upprunalega? Alla vega var þessi gamli poppari afar heitur eftir að hafa að sögn tekið 80 milljónir fyrir að syngja “Hann á ammmælí dag” fyrir Ólaf Ólafsson stjórnarformann Samskipa. Nú hafa íslenskir popparar almennilega viðmiðun þegar þeir verða næst beðnir að syngja í afmælisveislu.

En að semja tónlist fyrir kvikmyndir, ætli það sé launað jafn vel? Altént gladdist ég innilega fyrir hönd Mugisons þegar ég las í Fréttablaðinu á mánudaginn var að hann ætti að semja músík fyrir þann góða kvikmyndaleikstjóra Walter Salles. Ekki er verra að myndin verður byggð á bók Kerouacs, Á vegum úti. Ef Salles hefði spurt mig þá hefði ég einmitt mælt með Mugison í það verkefni.

Þessi frétt um Mugison var á öftustu opnu Fréttablaðsins, vinstra megin (hægra megin er jafnan auglýsing). Það finnst mér vel heppnuð hugmynd að síðu og oft virkilega gaman að lesa hana. Eins og mér leiðast fréttir af frægu fólki í útlöndum sem venjulega er svo nýtt að ég hef aldrei heyrt þess getið (og þá finnst mér ég vera gömul og úldin) þá hef ég gaman af að lesa fréttir og slúður um landa mína. Á þessari síðu á þriðjudag las ég þau tíðindi að Brynhildur Guðjónsdóttir ætli að yfirgefa Þjóðleikhúsið. Kannski hefur hún ekki verið nýtt alveg eins og skyldi eftir sigurgöngu Piaf? En ég veit að gæfan fylgir henni. Þessi stúlka getur allt.

Blöðin keyrðu á auglýsingu í vikunni um aðgát í netheimum eftir að 15 ára strákur skrifaði meiðandi ummæli um besta vin sinn inn á bloggið sitt í reiðikasti. Hryllilegri fréttir af glæpsamlegri hegðun á netinu heyrðust í vikulokin þegar fjárkúgari í hefndarhug setti mynd af vammlausum einstaklingi inn á netið – að vísu án ávirðinga en í samfloti við menn sem sakaðir eru um að vera barnaperrar. Þetta má öllum gera og er ekkert annað en ærumorð. Þá er morð hreinlegra.

Flóki Guðmundsson, vel skrifandi menningarblaðamaður á Mogga, fagnar því í miðvikudagsblaðinu að við skulum nú geta farið í bíó og horft á heila mynd án hlés. Ekki hvaða mynd sem er, vel að merkja, bara einstaka mynd sem er sérstaklega auglýst. Þetta prýðilega framtak er kennt við fyrirtækið Græna ljósið og megi það lifa og dafna. Ég sá líka Litlu fröken sólskin í bíó af því ég vissi af þessu, hefði annars séð hana heima í tækinu. Fín mynd. Og mikið óskaplega hefði verið gaman að fá að sjá Foreldra Ragnars Bragasonar án hlés. Hléð þar fór satt að segja langt með að skemma þá mynd fyrir mér. Það var ekki fyrr en ég var búin að líma hana saman í huganum sem ég áttaði mig almennilega á hvað þetta er frábær bíómynd.

Hvernig í ósköpunum á að setja Draumalandið á svið? hugsaði ég hissa þegar ég las í Fréttablaðinu á miðvikudaginn að Hilmar Jónsson ætlaði einmitt að gera það – strax í vor. Og Hilmar bendir á leiðina: “… þegar þú tekur svona texta eins og hans Andra Snæs og rennir honum í gegnum manneskjur þá verður hann dramatískur”! Enda fór ég strax að heyra fyrir innri eyrum mínum skemmtilegar deilur og ádeilur og rifrildi um framtíð lífs á Íslandi.

Leikhúsgagnrýni hefur verið til umræðu í blöðum og útvarpi. Opnugrein Sigrúnar Sólar í Lesbók fyrir fáeinum vikum var hörð árás á flesta starfandi gagnrýnendur sem höfðu verið óánægðir með áhugamannasýningu sem hún stýrði sl. haust, en umræðan núna þjappar sér um stóru leikhúsin, einkum Þjóðleikhúsið. Einhverjum finnst kannski að það hljóti að vera eitthvað nýtt að sýningar gangi illa, af því hvað umræðan hefur verið mikil, og benda á nýjan leikhússtjóra, en ekki þarf að leita lengi í huganum og prógrammabunkanum til að sjá að öll ár geyma sín vonbrigði. Oftar en ekki hlakkar maður sérstaklega til einhverrar boðaðrar sýningar sem veldur svo heiftarlegum vonbrigðum. Það er bara svoleiðis, og þetta á alveg eins við um voldug leikhús í útlöndum sem geta keypt alla “bestu” kraftana. Stundum vantar bara rafmagnið – og enginn veit nákvæmlega hvers vegna.

Hitt er svo annað mál að stundum er eins og gagnrýnendur sjái allt annað leikrit en maður sjálfur. Ég þakka mínum sæla fyrir að hafa náð að sjá hinn margskammaða Sumardag í Þjóðleikhúsinu í haust. Þvert ofan í flesta dóma var það dásamleg sýning, vel leikin og snart mann djúpt. Ég sá bara æfingu á Bakkynjum svo það er ekki alveg marktækt, en mér leiddist ekki eina sekúndu. Hver einasta sena vakti forvitni og spennu eftir þeirri næstu. Og hafi ég ekki skilið alveg hvað fyrir 2.500 ára gömlum höfundinum vakti þá leiddi það bara af sér enn örari vangaveltur.

Nýjasta frumsýning Þjóðleikhússins á Sælueyjunni fékk slakar viðtökur gagnrýnenda og er verkinu kennt um (eins og í flestum öðrum tilvikum). Leikstjórinn, María Ellingsen, skýrir þetta í viðtali við Kollu í Blaðinu á fimmtudaginn og þar kólnar manni satt að segja svolítið innvortis við að lesa um atburðarásina eftir að búið var að þróa verkið um hríð með höfundinum: “Síðan gerðist það að í stað þess að setja verkið upp á stóra sviðinu með tuttugu leikurum þá var ákveðið að stytta verkið um helming og hafa hlutverkin átta. Þá var höfundurinn kominn í önnur verkefni.” Merkilegt að það skyldi vera eitthvað eftir!

Þorleifur Örn Arnarsson var staffírugur í viðtölum fyrir helgi og fyrir frumsýningu Hins lifandi leikhúss á Eilífri hamingju í Borgarleikhúsinu. “Okkur fannst við þurfa að taka á þessum stóru breytingum sem hafa átt sér stað í þjóðfélaginu, hvernig þjóð sjávar og sveita er allt í einu orðin að þjóð bissneskalla og sprotafyrirtækja,” segir hann í Mogga á föstudag. Mér leist ekki alveg á lýsingu hans á æfingaferlinu: “Við vorum með rennsli í fyrradag og þá varð þetta að leikriti,” segir hann á sama stað. En ég hefði ekki þurft að kvíða því að þarna væri eitthvað óklárað. Fyrsta senan færði manni heim sanninn um að svo var ekki. Þá kemur Ingvar (Guðjón Þorsteinn Pálmarsson) í vinnuna á markaðsdeildinni; hann er fyrstur á staðinn og byrjar á að hátta sig við skrifborðið, brýtur fötin sín fagmannlega saman, klífur svo upp á borð og fer í höfuðstöðu (sem eins og menn vita er ein af mikilvægustu stöðunum í jóga). Nú er ég auðvitað búin að eyðileggja þetta fyrir þeim sem ekki hafa enn séð sýninguna, en ég stillti mig svo vandlega um að segja nokkurn skapaðan hlut í umsögninni hér á heimasíðunni að nú get ég ekki stillt mig lengur! Þetta var svo óvænt (ekki lengur!!) og sló svo fínan tón fyrir sýninguna alla að maður fylltist tilhlökkun og gleði. Sem varði út sýninguna. Það hefur verið gaman að fylgjast með Þorleifi, ekki síður en meðhöfundi hans Andra Snæ Magnasyni, undanfarin ár. Þetta eru vormenn.

Hann er líka sniðugur strákur hann Atli Fannar Bjarkason á Blaðinu. Pistillinn hans á laugardaginn um súrrealísku söngvakeppnina sem nú fer fram á RÚV dillaði mér lengi dags. Hugmyndin var fín (að flétta nöfnin á lögum kvöldsins inn í texta sem afneitaði þeim fyrirfram) og útfærslan ágæt.

“Mikil tíðindi í heimi barnabókmennta” segir Hilma í Blaðinu sama dag og á við þær gleðifréttir að hinn margverðlaunaði rithöfundur og myndlistarmaður Áslaug Jónsdóttir skyldi fá þriggja ára starfslaun rithöfunda í vikunni. Ýmsilegt fleira gladdi í skránni yfir starfslaunaþega, til dæmis að Hallgrímur Helgason skyldi loksins fá árslaun. Annað hryggði, einkum að nefndin skuli ekki meta þann fjársjóð sem Eiríkur Örn Norðdahl er íslenskri menningu. Fyrir utan að hafa gefið út tvær skáldsögur, ansi góðar, og nokkrar ögrandi ljóðabækur, hefur hann verið ötull þýðandi, greinaskrifari, útgefandi og ljóðahátíðahaldari. Það ber að hlúa að svo dýrmætum manni.