Hugvísindaþing í Háskóla Íslands
haldið 4. og 5. apríl í aðalbyggingu HÍ
Hugvísindaþing verður haldið í Aðalbyggingu Háskóla Íslands dagana 4. og 5. apríl. Að því standa Hugvísindastofnun og Guðfræðistofnun. Á þinginu verða fluttir hátt í 80 fyrirlestrar, um íslenskar og erlendar bókmenntir og menningu, málfræði, kennslu annars máls, sagnfræði, guðfræði og heimspeki.
Bókmenntir verða að vanda áberandi, sex fyrirlesarar standa að málstofu um íslenskar nútímabókmenntir – allt frá barnabókum til glæpasagna, tvær málstofur fjalla um íslenskar fornbókmenntir og erlendar bókmenntir frá ýmsum löndum eru til umfjöllunar í tveimur málstofum.
Þingið hefst kl. 13. föstudaginn 4. apríl og verður fram haldið kl. 12 daginn eftir.
Í tengslum við þingið stendur Þýðingasetur Háskóla Íslands fyrir málstofu milli kl. 11 og 12 á laugardeginum þar sem fjallað verður um þýðingar á vettvangi Evrópusambandsins.
Dagskrá þingsins er á heimasíðu Hugvísindastofnunar:
www.hugvis.hi.is
Allir velkomnir.
Þorsteinsvaka
 |
Í tilefni af því að Þorsteinn frá Hamri varð nýlega 70 ára og að 50 ár eru liðin frá útkomu fyrstu ljóðabókar hans flytur Hjalti Rögnvaldsson leikari ljóð Þorsteins í Iðnó næstu fjóra mánudaga, 31. mars, 7., 14. og 21. apríl. Lesturinn hefst kl. 17 og heldur áfram vel fram yfir miðnætti. Aðgangur er ókeypis.
_____________________________________________________________________
Mánudaginn 31. mars
kl. 17 Í SVÖRTUM KUFLI (1958)
kl. 19 TANNFÉ HANDA NÝJUM HEIMI (1960)
kl. 21 LIFANDI MANNA LAND (1962)
kl. 23 LANGNÆTTI Á KALDADAL (1964)
kl. 01 JÓRVÍK (1967)
_____________________________________________________________________
Mánudaginn 7. apríl
kl. 17 VEÐRAHJÁLMUR (1972)
kl. 19 FIÐRIÐ ÚR SÆNG DALADROTTNINGAR (1977)
kl. 21 SPJÓTALÖG Á SPEGIL (1982)
kl. 23 NÝ LJÓÐ (1985)
_____________________________________________________________________
Mánudaginn 14. apríl
kl. 17 URÐARGALDUR (1987)
kl. 19 VATNS GÖTUR OG BLÓÐS (1989)
kl. 21 SÆFARINN SOFANDI (1992)
kl. 23 ÞAÐ TALAR Í TRJÁNUM (1995)
_____________________________________________________________________
Mánudaginn 21. apríl
kl. 17 MEÐAN ÞÚ VAKTIR (1999)
kl. 19 VETRARMYNDIN (2000)
kl. 21 MEIRA EN MYND OG GRUNUR (2002)
kl. 23 DYR AÐ DRAUMI (2005)
AÐGANGUR ÓKEYPIS
Kaldir páskar í París
 |
Sjá Pistla http://www.tmm.is/default2.asp?strAction=getPublication&intPublId=1474
Til upplýsingar
 |
Hluti af Kiljunni sl. miðvikudagskvöld var helgaður breska skáldinu W.H. Auden, til stórrar gleði fyrir aðdáendur hans. Þar var meðal annars sýnd röð óviðjafnanlegra ljósmynda úr safni Morgunblaðsins af Auden í hópi þekktra íslenskra menningarvita og menntamanna meðan lesið var snjallt kvæði eftir ungan íslenskan lækni, Ögmund Bjarnason, sem hann orti til Audens. Áður hafði verið talað um tölublað tímarits þýðenda, Jóns á Bægisá, frá í fyrra sem helgað var Auden og það sýnt á skjánum. Þegar kom að lestrinum úr kvæði Ögmundar var hvorki sýnt né sagt hvaðan kvæðið var tekið þannig að eðlilegast var að halda að það kæmi úr þessu sama hefti af Jóni á Bægisá. Svo var þó ekki. Kvæði Ögmundar birtist í 3. hefti TMM 2007, og um það sagði gagnrýnandinn Heimir Pálsson í bréfi sem birtist hér á heimsíðunni á sínum tíma: “Ljóð Ögmundar læknis til Audens er gersemi.”
Myndlistin um helgina
 |
| Verk eftir Gerði Helgadóttur. |
Gallery Turpentine: Helgi Þorgils opnar sýningu á nýjum verkum í dag. Hún stendur til 11.4.
Listasalur Mosfellsbæjar: Bryndís Brynjarsdóttir opnar sýningu á morgun kl. 14 sem stendur til 26. apríl. Opið mán.-laug. kl. 12-19.
Galleri 100° Bæjarhálsi 1: Spessi opnar sýninguna Kjúklingalund “fajitas” að hætti Google-manna, mexíkósk maíssúpa og súkkulaðiís kl. 14 á morgun.
Gerðarsafn: Sýning verður opnuð á morgun kl. 15 á verkum Gerðar Helgadóttur í tilefni af 80 ára afmæli hennar 11. apríl nk. Sýningin stendur til 27. apríl.
Listasafn Íslands: LEIÐSÖGN Á SUNNUDAG KL. 14 í fylgd Hannesar Lárussonar myndlistarmanns um STREYMIÐ – LA DURÉE, sýningu á verkum þriggja listakvenna; Emmanuelle Antille, Gabríelu Friðriksdóttur og Guðnýjar Rósu Ingimarsdóttur.
Í leiðsögn sinni á sunnudag mun Hannes fyrst og fremst leggja út frá hugmyndum og aðferðum um hlutgervingu tíma og notkun á táknmáli á sýningunni. Þetta leiðir í átt til hugleiðinga um einkenni, ávinning og takmarkanir tímatengdra miðla í listsköpun. Sýningin verður m. a. greind og túlkuð út frá meðvitaðri notkun þessara þriggja listamanna á afritum athafna annars vegar og myndspuna og hugarórum hins vegar. Þessir hlutir verða skoðaðir í ljósi hefbundinna hugmynda um myndmál, myndbyggingu og handverk.
Ásmundarsafn: LÁTTU LJÓS ÞITT SKÍNA OG SPREYTTU ÞIG Í LEIRLIST
Sunnudaginn 30. mars kl. 13-16 verður opin leirlistsmiðja fyrir alla fjölskylduna á Ásmundarsafni. Hér eru verk Ásmundar Sveinssonar notuð sem innblástur í eigin þrívíða sköpun. Byrjað verður á stuttri yfirferð um sýninguna en að því loknu er sest niður í vinnustofu með leir og viðeigandi verkfæri til að móta leirinn undir áhrifum frá Ásmundi. Umsjón með listsmiðjunni hafa myndlistarkonurnar Sigríður Ólafsdóttir og Dagbjört Drífa Thorlacius. -Allir velkomnir og þátttaka er ókeypis.
Hafnarhús: HARALDUR JÓNSSON TEKUR ÞÁTT Í LEIÐSÖGN UM ÞÖGN
Myndlistarmaðurinn H araldur Jónsson er meðal fjögurra myndlistarmanna sem eiga verk á sýningunni Þögn í Hafnarhúsinu. Hann tekur þátt í leiðsögn um sýninguna sunnudaginn 30. mars klukkan 15. Hann fjallar um eigið verk og hvernig það tengist viðfangsefni sýningarinnar.
Listasafn Árnesinga: Sunnudagsspjall með Borghildi. ER OKKAR VÆNST ? – Leynilegt stefnumót í landslagi. Sunnudaginn 30. mars kl. 15 býður Borghildur Óskarsdóttir, annar höfundur myndlistarsýningarinnar sem nú stendur yfir í Listasafni Árnesinga, gestum upp á spjall um verk sitt og sýninguna. Þar gefst kærkomið tækifæri til þess að ræða við listamanninn um tilurð, framsetningu og inntak þess sem til sýnis er.
Myndlist og manneskjur, sögur úr sveitinni. Tveimur ólíkum listakonum Borghildi og Sigríði Melrós Ólafsdóttur er teflt saman á þessari sýningu og Hjálmar Sveinsson, hinn þekkti útvarpsmaður er sýningarstjóri hennar. Myndlistarkonurnar vinna með samfélagstengt efni og verk þeirra eiga sérstaka skírskotun til svæðisins. Við fyrstu sýn virðast verk þeirra eiga fátt sameiginlegt enda eru þær af sitt hvorri kynslóðinni og hafa unnið með ólík efni út frá ólíkum forsendum án þess að vita mikið hvor af annarri. En þegar verkum þeirra er teflt saman skapast óvæntir snertifletir og spenna.
Borghildur nam við Myndlista- og handíðaskóla Íslands 1959-60, Listaháskólann í Edinborg, Skotlandi 1961-63 og síðar lauk hún einnig prófi frá kennaradeild Myndlista- og handíðaskóla Íslands.
Samhliða vinnu við eigin listsköpun kenndi hún myndlist í 10 ár, aðalega við Myndlistarskólann í Reykjavík. Borghildur hefur einkum fengist við þrívíð verk og efniviður hennar hefur verið af ýmsum toga sem hæfir viðfangsefninu. Á löngum ferli hefur hún sýnt víða innanlands og erlendis s.s. í New York, Kanada, Þýskalandi, Póllandi og á norðurlöndunum.
Síðustu verk Borghildar tengjast rannsóknum á eigin fjölskyldusögu. Í Listasafni Árnesinga tengir hún sig og fjölskyldusögu sína við landslagið í Flóanum og víðar á Suðurlandi og vinnur innsetningu með texta, ljósmyndir, skálar og stjörnumerki. Sigríður stendur hins vegar andspænis framandi veröld og hefur unnið myndir af föngum á Litla-Hrauni. Sýningunni er fylgt úr hlaði með sýningarskrá þar sem lesa má greinar eftir sýningarstjórann Hjálmar og Margrét Frímannsdóttir.
Listasafn Árnesinga er við Austurmörk 21 í Hveragerði. Safnið er opið fimmtudaga til sunnudaga, frá kl. 12 – 18. Kaffistofa með barnahorni er í safninu og um helgar má m.a. fá þar nýbakaðar vöfflur. Í sófahorni liggja frammi ýmis rit um myndlist.
Aðgangur er ókeypis.
Skoppa og Skrítla snúa aftur
 |
Vinkonurnar Skoppa og Skrítla njóta ómældra vinsælda meðal yngstu kynslóðarinnar. Á síðasta leikári sýndu þær sitt fyrsta leikrit, „Skoppa og Skrítla í leikhúsinu“, í Þjóðleikhúsinu og sló sýningin rækilega í gegn. Nú er von á nýju leikriti með Skoppu og Skrítlu, og heitir það „Skoppa og Skrítla í söng-leik“. Sýningin verður frumsýnd í Kúlunni, barnasviði Þjóðleikhússins þann 3. apríl nk. Þegar er orðið uppselt á margar sýningar. Einungis verður sýnt um helgar í apríl og maí.
Það var mikið um að vera hjá Skoppu og Skrítlu á síðasta ári. Sýningin þeirra „Skoppa og Skrítla í leikhúsinu“ var meðal vinsælustu sýninga Þjóðleikhússins það árið og var tilnefnd til Grímuverðlaunanna sem besta barnasýningin. Skoppa og Skrítla ferðuðust líka til Kaupmannahafnar, Afríku og Bandaríkjanna með sýninguna, og var hún valin sem athyglisverðasta barnasýningin í New York af tímaritinu Time Out.
Í þessari nýju sýningu, „Skoppa og Skrítla í söng-leik“, fá þær vinkonur góðan liðsauka, en nokkrir dansarar á aldrinum 9-16 ára taka þátt og bregða sér í hin ýmsu gervi. Í sýningunni verður ferðast um öll heimsins höf. Ýmsar kunnar persónur verða á vegi Skoppu og Skrítlu, meðal annars Frelsistyttan í New York, Englandsdrottning og sjálfur Shakespeare. Sýningin er einkum ætluð yngstu leikhúsgestunum, og hentar vel fyrir þau börn sem eru að byrja að kynnast leikhúsinu. Hún er einkum hugsuð fyrir börn á aldrinum 9 mánaða til 6 ára.
Sem fyrr fara Linda Ásgeirsdóttir og Hrefna Hallgrímsdóttir með hlutverk Skoppu og Skrítlu, en Hrefna er jafnframt handritshöfundur. Búninga gerir Katrín Þorvaldsdóttir. Hallur Ingólfsson útsetur og semur tónlist. Ásmundur Karlsson sér um lýsingu og Þórhallur Sigurðsson leikstýrir.
Kaldir páskar í París
 |
Það var skítkalt í París um páskana. Þúsundir innlendra og erlendra gesta örkuðu samanherptir um frægar götur, vafðir í trefla og varðir úlpum, ullarjökkum og leðurfrökkum. Þegar haglið eða regnið dundi á þá stukku þeir inn á næsta kaffihús sem blessunarlega er aldrei langt undan í þeirri borg, og þar er ekki í kot vísað. Kaffið er gott, einkum þar sem maður fær stóra könnu af brennheitu kaffi og aðra jafnstóra með heitri mjólk. Og allur matur er góður í París, hvaða nafni sem hann nefnist, enda vill Sarkozy setja franska matarlist á heimsminjaskrá UNESCO.
Þrátt fyrir kuldann var gestkvæmt í borginni, það sást best á biðröðunum. Þær voru bókstaflega kílómetralangar við vinsælustu ferðamannastaðina. Einu sinni fórum við á safn bara af því að biðröðin fyrir utan var óvenjulega stutt. Á listasafnið Louvre komum við strax klukkan níu og þurftum ekki að bíða. Þegar við fórum þaðan út fáeinum klukkutímum síðar náði biðröðin hringinn í kringum píramída Peis, og þá átti fólkið eftir að standa í annarri jafnlangri við miðasöluna neðanjarðar. Endurtekin stef þessara daga voru hóstar og hnerrar.
En þegar inn var komið, hvort sem var í kirkjur eða söfn, gleymdust kuldi og vosbúð. París á mikla fjársjóði sem hún hleypir fús gestum sínum að, yfirleitt gegn gjaldi sem að vísu hætti að vera hóflegt við hrun krónunnar. Við fórum bara á eitt safn sem var frítt inn á, miðaldasafnið í Latínuhverfinu sem kennt er við Clunyklaustur. Fallegt safn þar sem meðal annars má njóta sex gríðarstórra veggteppa með myndum af mey, ljóni, apa og einhyrningi. Þar höfðu húsráðendur líka þýtt heiti sýningargripa á ensku, þeim til hagræðis sem ekki skilja frönsku, en allir skýringartextar voru eingöngu á frönsku eins og allur texti á söfnum í París yfirleitt. Parísarbúar eiga erfitt með að ímynda sér að til sé fólk sem ekki talar frönsku.
Það var fullt af fólki alls staðar á túristaslóðum, en flestir voru í Louvre, enda eitt voldugasta listasafn heims. Sýningargripir hljóta að skipta milljónum, stórir og smáir, frá öllum heimi, úr öllum þekktum efnum og í öllum hugsanlegum formum. Þess vegna er svo einkennilegt að öllu mannhafinu skuli vera veitt orðalaust í eina átt, að einu verki, einni málaðri mynd. Ekki veit ég hvað endanlega skýrir vinsældir Mónu Lísu, hitt veit ég að hún er eini gripurinn í öllu Louvresafni sem engin leið er að sjá, annars vegar af því að fyrir framan hana hleðst upp óvígur her túrista, vopnaður myndavélum, sem berst við að taka myndir af sér og Mónu, hins vegar af því að hún hangir á bak við skothelt litað gler sem skekkir náttúrulega liti hennar.
París er þétt borg, stutt milli merkisstaða, auk þess sem öll gamla borgin er eins og eitt sýningarsvæði með sínum glæsilegu og stílfögru íbúðarhúsum og opinberu byggingum. Því er freistandi að láta tilviljun ráða, ganga bara af stað og athuga á eftir hvert var farið. Það er gaman að gera uppgötvanir og þær urðu margar óvæntar og skemmtilegar þessa páska. Ergelsisandvörpin voru líka mörg þegar við sáum að rétt handan við næsta horn hafði verið eitthvert dýrindi sem við misstum af. En í París er líka upplifun að missa af.
Silja Aðalsteinsdóttir, Viðskiptablaðið 28.3. 2008
39½ vika
 |
| Helga Ragnarsdóttir í hlutverki Ellu Dísar. |
frumsýnd hjá Hugleik
Leikfélagið Hugleikur frumsýnir föstudaginn 28. mars leikritið “39½ viku” eftir Hrefnu Friðriksdóttur. Leikstjórar eru Ásta Gísladóttir, Júlía Hannam og Sigurður H. Pálsson.
“39½ vika” er farsakenndur gamanleikur sem snýst að verulegu leyti um barneignir og sauðfjárrækt. Sveitapilturinn Valur fær afnot af skrifstofu frænku sinnar, sem starfar sem félagsráðgjafi á kvennadeild sjúkrahúss. Valur er að leggja lokahönd á lokaritgerð sína um ættir og örlög skagfirsku sauðkindarinnar. Vera hans á skrifstofunni leiðir til hvers konar misskilnings, eins og vera ber í góðum gamanleik, auk þess sem ýmis annar ruglingur og uppákomur flækir málin enn frekar. Þá er hefðbundnum kynhlutverkum á ýmsan hátt gefið langt nef.
Hrefna Friðriksdóttir lék sitt fyrsta hlutverk með Hugleik árið 1997. Hún hefur skrifað fjölmörg leikverk sem flest hafa verið sett upp af Hugleik. Leikrit hennar Memento mori var sett upp í samvinnu Hugleiks og Leikfélags Kópavogs árið 2004 og var farið með það í leikferðir til Færeyja og Suður-Kóreu. Leikritið Bingó í uppsetningu sömu leikfélaga var sýnt vorið 2007 og er á leiðinni á leiklistarhátíð NEATA í Riga í Lettlandi í ágúst 2008.
Leikstjórarnir Ásta Gísladóttir, Júlía Hannam og Sigurður H. Pálsson hafa öll verið virk í starfi Hugleiks síðastliðin 5-10 ár, og hafa sitt á hvað leikið, skrifað og leikstýrt.
Hugleikur var stofnaður árið 1984 og hefur um árabil verið einn virkasti áhugaleikhópur landsins. Hann hefur þá sérstöðu meðal íslenskra leikfélaga að leikverkin eru öll samin af félagsmönnum. Umfjöllunarefni leikritanna eru alfarið sprottin úr íslensku þjóðlífi. Oft á tíðum hefur verið leitað fanga í þjóðsagnararfinum, í sögu þjóðarinnar og gullaldarbókmenntunum, en viðfangsefni samtímans hafa á umliðnum misserum fengið aukið vægi. Söngur og tónlist hafa jafnan sett svip sinn á sýningar hópsins.
Hugleikur hlaut sérstaka viðurkenningu menntamálaráðuneytisins á degi íslenskrar tungu 16. nóvember árið 2006 fyrir stuðning við íslenska tungu. Það sama ár gerði Reykjavíkurborg þriggja ára samstarfssamning við leikfélagið.
Sýningin er tæpar tvær klukkustundir að lengd, með hléi. Sýnt er í Möguleikhúsinu við Hlemm. Almennt miðaverð er 1.500 kr. en 1.000 kr. fyrir nemendur, elli- og örorkulífeyrisþega. Einnig er boðið upp á hópafslátt fyrir 10 manna hópa og fleiri, en þá er miðaverðið 1.000 kr. Sérstök athygli er vakin á því að þungaðar konur fá ókeypis inn í fylgd með maka. Sýningaáætlun og miðapantanir eru á vef félagsins: www.hugleikur.is.
Músíkmúsin Maxímús
 |
heimsækir Sinfóníuhljómsveitina
Næstu tónleikar Sinfóníuhljómsveitar Íslands verða engum líkir. Reyndar er “tónleikar” ekki endilega réttnefni, því þetta verður sögustund, ævintýri þar sem tónlistin leikur stórt hlutverk.
Tilefnið er útkoma bókarinnar “Maxímús Músíkús heimsækir hljómsveitina” eftir tvo liðsmenn hljómsveitarinnar, þau Hallfríði Ólafsdóttur flautuleikara sem skrifaði söguna og Þórarin Má Baldursson víóluleikara sem teiknar myndirnar. Forlagið gefur bókina út.
Bókin segir frá ævintýrum lítillar músar, Maxímús Músíkús, sem dettur heldur betur í lukkupottinn þegar hann rambar inn í tónlistarhús þar sem sinfóníuhljómsveit æfir sig fyrir tónleika. Maxi þekkir tónlist mannfólksins úr frægarðsögum langafa síns en nú fær hann loksins að kynnast henni af eigin raun.
Í þessari fjörugu sögu er lesandinn leiddur inn í töfraheima tónlistarinnar í orði og tónum. Hljóðfærin eru kynnt eitt af öðru eftir því sem ævintýrum Maxa vindur fram og lesendur læra að þekkja hljóðin sem þau gefa frá sér.
Á tónleikunum mun Valur Freyr Einarsson leikari flytja söguna og hljómsveitin búa til viðeigandi leikhljóð og leika síðan þau tónverk sem koma við sögu í bókinni, þeirra á meðal Bolero eftir Ravel og fyrsta þáttinn í fimmtu sinfóníu Beethovens.
Trúðurinn Barbara lítur líka við, og heyrst hefur að Maxímús sjálfur muni kíkja í heimsókn.
Á undan tónleikunum mun hin rómaða þjóðlagasveit Tónlistarskóla Akraness leika nokkur lög í anddyri Háskólabíós.
Tónleikarnir verða laugardaginn 29. mars og hefjast kl. 14.
Þríklofin Íslandsklukka
 |
| Hallgrímur talar um Íslandsklukku Halldórs á sunnudaginn. |
Hallgrímur Helgason á Gljúfrasteini
Næsta sunnudag 30. mars kl. 16.00 mun Hallgrímur Helgason rithöfundur stýra samræðum um Íslandsklukkuna eftir Halldór Laxness. Verkið kom fyrst út í þremur hlutum, Íslandsklukkunni, Hinu ljósa mani og Eldi í Kaupinhafn á árunum 1943-46. Í hverri bók tók Halldór fyrir sérstaka aðalpersónu sem sviðsljósið beindist að, fyrst Jón Hreggviðsson, síðan Snæfríði Íslandssól og loks Arnar Arnæus, og því má segja að aðalpersónur sögunnar séu þrjár og viðfangsefni verksins fjölbreytt eftir þeim.
Á sunnudaginn mun Hallgrímur fjalla vítt og breitt um sögur þessara persóna og spyrja, líkt og almennur lesandi, hvort Íslandsklukkan sé góð bók.
Að venju eru allir velkomnir og aðgangur ókeypis.
Hér má sjá dagskrá Gljúfrasteins fram í maí.
Opið er á Gljúfrasteini alla daga nema mánudaga frá kl. 10 – 17.